zondag 7 januari 2018

Wat is fascisme?

De afgelopen twee dagen las ik met veel interesse het boek van Robin te Slaa, Wat is fascisme? Oorsprong en ideologie (uitgeverij Boom, 2017). Eindelijk eens een boek waarin op onvooringenomen wijze en in een leesbare taal het fascisme vanuit alle hoeken ontleed wordt. Klaar stelt auteur dat het fascisme geen bedrijfsongeval in de Europese geschiedenis was maar onlosmakelijk verbonden is met onze cultuur en geschiedenis. Duidelijk zet Te Slaa uiteen dat het fascisme een nieuwe revolutionaire en utopische ideologie was, die na de Eerste Wereldoorlog ontstond en in korte tijd veel succes kende. Het aanduiden van het huidige rechts-populisme en het moslimfundamentalisme als fascistisch vindt auteur vrij absurd en zinloos. Het getuigt van onwetendheid en oppervlakkigheid van de zijde van de veelal linkse journalisten en opinieschrijvers.
Robin te Slaa is samen met Edwin Klijn de auteur van een omvangrijke geschiedenis van de NSB, waarvan het tweede boekdeel dit voorjaar zou moeten verschijnen.

woensdag 20 december 2017

Kerstrust

De laatste weken besteedde ik menig uur in mijn bibliotheek. Her en der nam ik een boek ter hand, bladerde erin en herlas menige passage die ik eertijds aangestipt had. Ook las ik een en ander in het schitterend vertaalde Ondergang van het Avondland van Oswald Spengler. Zo kom ik tot volledige rust en kan ik weer ontspannen de toekomst tegemoet zien. Na de kerst- en nieuwjaarsdagen kan ik dan terug de draad van mijn op stapel staande boek over Jan Coenraad Nachenius heropnemen. Voor 2018 plan ik ook nog een bundeling van mijn Friese Opstellen, die eertijds in het Zannekin-jaarboek van Maurits Cailliau verschenen en een boek over de Oostfronter Hubert Borremans.
Alvast prettige eindejaarsfeesten.

zaterdag 18 november 2017

Weer een tijdschrift heengegaan

Zesentwintig jaar nadat het allereerste nummer van Biografie Bulletin verscheen, en zes jaar nadat het Bulletin plaatsmaakte voor het Tijdschrift voor Biografie verscheen tijdens deze herfstmaand het allerlaatste nummer van het tijdschrift. De redactie deelt mee dat ze het niet meer ziet zitten om in deze digitale tijden nog een papieren tijdschrift uit te brengen, en een andere reden voor het stopzetten van de periodiek is dat de studie van de biografie tegenwoordig bijna uitsluitend in het Engels verloopt. Eigenlijk zijn het droeve redenen om met een tijdschrift te stoppen.
Ik was abonnee vanaf het eerste nummer. Aan de eerste nummers werkte ik mee met enkele bijdragen. Voor mij als biograaf had het tijdschrift een bijzondere waarde al hadden de laatste nummers niet meer die kwaliteit die ze vroeger hadden. Toch bleven de artikels steevast het lezen waard. Afscheid nemen, valt steeds zwaar.

woensdag 15 november 2017

Integraal Leven

Onlangs kon ik de hand leggen op een verzameling nummers van het nog maar moeilijk op te sporen tijdschrift Integraal Leven: tijdschrift voor Levenshervorming tot Arische Kultuur uit de jaren 1930-1933. Veel gegevens kon ik er nog niet over opsnorren. Dat wordt werk voor later en wellicht een artikel voor mijn geplande Curiosa-reeks.

zaterdag 28 oktober 2017

Reimond Tollenaere in De Standaard

In het kader van een nieuwe tv-reeks op Canvas Kinderen van de collaboratie verscheen vandaag in de krant De Standaard een interview met Jan Tollenaere, oudste zoon van Reimond en Hilda Tollenaere. Ook de biografie die ik in de herfst van 1996 over Reimond Tollenaere publiceerde, komt even ter sprake. Het wordt door de politiek correcte Brinckman als een "vrij hagiografisch boek" omschreven. Uiteraard is het tegenwoordig in de kringen die Brinckman frequenteert de mode om auteurs die in hun boeken hun onderwerpen niet meteen afkraken, als auteurs van hagiografisch aandoende werken te bestempelen. Verder is het toch opvallend te noemen dat sinds mijn Tollenaere-biografie twintig jaar geleden verscheen, er sindsdien geen nieuw boek over hem verschenen is.
Overigens was het niet 'Magda' van de Walle die Verschaeves uitgeefster was maar wel Martha. Voor de rest is alleen Jan Tollenaere verantwoordelijk voor de uitspraken over zijn ouders.

zondag 22 oktober 2017

75ste Overlijdensdag van Staf de Clercq

Vandaag herdenken we de 75ste overlijdensdag van de gewezen stichter-leider van het VNV, Staf de Clercq. Op 22 oktober 1942 overleed hij aan de gevolgen van een al jaren aanslepende zwakke gezondheid. De stress en de toenemende verslechtering van de Vlaams-Duitse betrekkingen tijdens de laatste maanden van zijn leven waren fataal voor zijn gezondheid. Hij overleed aan de gevolgen van een zware hartaanval in Gent.
Juist vandaag kreeg ik uit handen van mijn echtgenote Ann een uniek sierkussen overhandigd met daarop het portret van de eerste VNV-leider geborduurd. Ze werkte er gedurende twintig jaar aan. Het kreeg alvast een ereplaats in onze woonkamer. Mijn dankbaarheid is groot.

dinsdag 17 oktober 2017

Boekenbeurs Kontich

Zondag ll. vond in Kontich (vroeger Nijlen) de 23ste Vlaams-Nationale Ruilbeurs plaats. Het was een heel rustige beurs. Te rustig. Samen met een tiental standhouders zat ik op een nogal afgelegen locatie; een klaslokaal (de "rode zaal" dan nog) van een lagere school. De standhouders kregen ruimschoots de tijd om ongestoord bij elkaar op bezoek te gaan en lange gesprekken te voeren. Na de middag was er gelegenheid tot meditatie en bezinning.
Neen, zo kalm heb ik het nog nooit geweten. Misschien is het tijd om te herbronnen en moet er uitgekeken worden naar een meer centrale plaats, Asse bijvoorbeeld.
(Foto Nancy Six)